IPS vs VA vs TN panel: Ekran teknolojileri ne anlama geliyor?

9 dakika 47 saniye okunma süresi.

600x338ips vs va vs tn panel farki

ips vs va vs tn panel farki151566 0

Hemen çabucak tüm monitörler, LED art ışıklarla aydınlatılan LCD (Sıvı Kristal Ekran) panelleri kullanıyor. Üç ana LCD panel tipi var; IPS (In-Plane Switching), VA (Vertical Alignment) ve TN (Twisted Nematic). Hangi markanın monitörünü alırsanız alın, ortalarından seçim yapmanız gereken üç farklı ekran teknolojisi var; TN, VA ve IPS panel.

Samsung M8 akıllı monitör ofise geldi! TR’de ilk!

2 hf. evvel eklendi

Her biri imgesi kalitesini eşsiz bir formda etkileyen farklı ekran teknolojileri. Her panel teknolojisinin güçlü ve zayıf istikametleri var ve içlerinden en uygunu sizin genel kullanımınıza, şahsî tercihlerinize bağlı. VA panel mi IPS panel mi? TN panel mi VA panel mi? üzere seçim yapmakta zorlanan kullanıcılara yardımcı olması açısından üç ekran teknolojisini karşılaştıracağız. Monitörlerde en yaygın kullanılan üç ekran panel tipinin ne olduğundan ve ortalarındaki farklılıklardan bahsedeceğiz.

IPS panel nedir?

In-Plane Switching (Düzlem İçi Geçiş) ya da kısaca IPS, monitör panelleri ortasında en tanınan olanı. VA ve TN panele kıyasla farklı bir kristal yönelimi kullanıyor. TN ve VA kristalleri, bükerken IPS kristalleri cam alt katmana paralel ve fotoğraf makinesinin deklanşörüne emsal halde ışığın geçmesini sağlamak için alt tabakanın düzlemi içinde dönüyor. IPS paneller günümüz monitörlerinde açık orta en yaygın olanı.

ips vs va vs tn panel farki151566 1

IPS, açık orta en güzel manzarayı ve en geniş renk gamı ve görüş açısını sunan panel. IPS üzerinde yapılan kapsamlı araştırmalardan sonra vakit içinde farklı IPS panel çeşitleri üretildi. PLS (Plane-To-Line Switching) , AHVA (Advanced Hyper Viewing Angles) ve eIPS, IPS panel çeşitlerinden birkaçı. Daha doğrusu markaların isimlendirmesi. Örneğin; PLS, Samsung’un kullandığı IPS çeşidi. Bu IPS çeşitleri ortasında birkaç farklılık var fakat temel çalışma prensibi birebir. Üreticiler, daha düzgün ve geliştirilmiş teknoloji nedeniyle kendi IPS panellerinin daha düzgün olduğunu argüman ediyor.

Bir IPS panelinin yenileme suratı 60 – 240Hz ortasında. Bu monitörler, fotoğraf ve görüntü düzenleme, render alma işi üzere son derece hassas işler için en uygun olanı. Bunun nedeni; bu monitörlerin mevcut tüm paneller ortasında en uygun renklere ve görüş açılarına sahip olması. Bu monitörlerdeki kontrast oranı epey yeterli lakin en düzgünü değil.

IPS paneller, başka panel teknolojilerine kıyasla çok fazla şey sunuyor. IPS LCD ekran tercih etmenin en büyük avantajlarından biri; mükemmel renk kalitesi sunması. Öbür paneller sRGB ile sınırlıyken, IPS paneller en geniş çeşitliliği sunuyor. Giriş düzey IPS monitör bile %95’e varan sRGB renk kapsamı sunarken, birden fazla IPS monitör, tam sRGB renk kapsamı sunuyor. IPS paneller, 8-bit native ekran sunar, giriş düzey modellerde 6-bite kadar düşebilir. Profesyonel seviyedeki monitörler, gerçek 10-bit tecrübesi sunar. IPS paneller, TN ve VA panellere kıyasla açık orta en yeterli görüş açısına sahiptir.

ips vs va vs tn panel farki151566 2

VA panel nedir?

Vertical Alignment (Dikey Hizalama) yahut kısaca VA, ışığın geçmesini sağlamak için eğik dikey olarak hizalanmış kristalleri kullanır. IPS kristalleri, cam alt katmana paralelken, VA kristalleri alt katmana diktir. VA paneller, monitörlerde IPS panelleri kadar yaygın olmasa da TV’lerde en yaygın seçeneklerden biridir.

Bu paneller IPS ve TN tecrübesini birlikte sunuyor. IPS panelle karşılaştırıldığında VA, IPS’den çok daha üstün kontrast oranına sahip. VA monitörlerin kontrast oranı statik 5000:1 oranına ulaşarak başka iki panelden daha düzgün siyahlar sunar. VA paneller, ayrıyeten IPS’den daha yüksek yenileme hızına ulaşabiliyor. Ayrıyeten daha güzel renk üretimi, genel olarak daha yüksek azamî parlaklık ve mükemmel görüş açıları sunuyor.

VA panellerle ilgili problemlerden biri; 10 ms üzere yüksek gecikme süresi sunmaları. Birtakım üst düzey VA monitörlerde gecikme mühleti 4 ms’ye kadar düşebiliyor fakat iddia edeceğiniz üzere bu sefer fiyat artıyor. VA monitörleri, genelde 8 – 10 ms ortası gecikme mühleti sunuyor. Online oyunlar dışındaki oyunları oynamak, birebir vakitte iş yapmak için bir monitör arayışındaysanız, değerlendirebilirsiniz.

ips vs va vs tn panel farki151566 3

VA, öteki panellere kıyasla en parlak ve en yüksek kontrast oranını sunan panel. Bu paneller, TN’den daha âlâ görüş açısı sunuyor. Görüş açısı, IPS paneller kadar etkileyici olmasa da yeterli. Renk gamı kelam konusu olduğunda, VA paneller, açık orta en yeterlisi. IPS ile kıyaslandığında bu paneller çok daha uygun fiyatlı. VA monitörler, her tarafıyla en âlâ performansı sunuyor. VA ekranlar, çoklukla her tıp iş için, hatta oyun için en düzgün seçenek olarak gösterilebilir.

VA panellerin yenileme suratı -eğer az bulunan çok kıymetli bir monitör seçmediyseniz- çok yüksek değil. Öteki bir dezavantaj; yavaş reaksiyon süreleri. Bu paneller, TN IPS VA panel karşılaştırmasında en yavaş paneller. Güç bulunan ve yüksek fiyatlı modeller dışında VA monitörleri, 5 – 10 ms ortasında karşılık gecikmesine sahip.

ips vs va vs tn panel farki151566 4

TN panel nedir?

Twisted Nematic (Bükülmüş Nematik) yahut kısaca TN, mevcut tüm paneller ortasında en eskisi. Piyasadaki birinci LCD ekran teknolojisi de diyebiliriz. TN paneller, iki polarize filtre ortasına sıkıştırılmış sıvı kristallerden oluşuyor. Elektrik akımı uygulandığında kristaller bükülüyor ve ışığın geçmesine müsaade veriyor.

VA ve IPS, TN panele kıyasla çok daha uygun ve üstün teknolojiler lakin hem fiyat avantajı sunması hem de 1 milisaniyeye kadar gecikmeli mükemmel cevap süresiyle hala en çok tercih edilen monitörler ortasında. İnsanların TN monitörleri satın almasının nedeni; uygun fiyatlı olması dışında en süratli panel türü olması. TN paneller, birkaç yıl içinde büyük ilerleme kaydetti ve öbür monitör panelleri ortasındaki fark her yeni kuşakta daha da kapanıyor.

Ancak renk üretimi, renk gamı ve görüş açısı kelam konusu olduğunda TN paneller, IPS yahut VA panel kadar etkileyici performans sergilemiyor. Ortadan farklı görüş açılarıyla bakarsanız, monitörün ekranın alt kısmına nazaran daha yüksek doygunluk ve gamaya sahip olduğunu fark edersiniz. TN paneller, üç panel ortasında en makus kontrast oranına sahip olanı. TN ve IPS panel ortasındaki fark o kadar da büyük değil.

ips vs va vs tn panel farki151566 5

Renk kalitesi açısından, ister renk derinliği ister renk gamı olsun, TN paneller çok zayıf. Birden fazla TN panel, 6 bit lakin kimi kıymetli üst seviye monitörler native 8 bit.

TN paneller, kontrast oranı, renk derinliği, renk gamı ve görüş açıları üzere her kategoride zayıf olsa da üstün bir yanları var; yüksek yenileme suratlarına ulaşma. TN panel, öbür ekran teknolojilerinin başarmakta zorlandığı 240 Hz’a kadar yenileme suratına ulaşabiliyor. Alışılmış ki 240Hz destekleyen TN panel olmayan monitörler var lakin fiyatları yüksek düzeyde.

TN panelin başka avantajı; tepki süresi. Bu paneller, piyasadaki en süratli paneller ve gecikme müddeti 1ms’ye kadar düşebiliyor. Öteki panellerde reaksiyon müddeti istisna dışında 4ms’ye ulaşabiliyor. TN monitörlerin birden fazla 3ms reaksiyon mühleti sunuyor. Bu nedenle oyuncuların birden fazla IPS ve VA yerine bu ekran panellerini tercih ediyor.

ips vs va vs tn panel farki151566 6

TN panel alınır mı?

TN monitörler, nispeten ucuz olmalarına karşın genelde epey yeterli performans gösteriyorlar. Masaüstü kullanımı için düzgün bir seçenek ve birden fazla TV’de daha uygun performans ve renk sunuyor. Yalnız görüş açısı için tıpkı şeyi söylemeyeceğiz. Ekranın tam karşısından bakarsanız uygun lakin durumunuzu bozduğunuzda renklerde kayma oluyor. 144 Hz – 360 Hz aralığını zorlayan oyun odaklı monitörlerde bu yüksek yenileme suratlarını elde etmek için öncelikli olarak TN panelleri tercih ediliyor. Öteki panel tipleri de yüksek yenileme suratı sağlayabiliyor lakin TN’nin düşük reaksiyon süresi ve maliyeti nedeniyle özel bir avantajı var.

Düşük maliyetli üretim

Artıları Eksileri
Ortalanmış görüş açısında güzel performans Düşük düzeyde zayıf renk üretimi
Yüksek yenileme hızları Görüş açısı ortalanmadıysa son derece makûs renkler
Düşük karşılık süresi Kötü kontrast

ips vs va vs tn panel farki151566 7

VA panel alınır mı?

VA paneller, masaüstü monitörler ve hatta TV’ler için ortak bir standart. VA paneller, yüksek kontrastlı içerikleri görüntülemede epeyce başarılı. VA paneller, piksel başı karartmayı destekliyor. VA paneller, TN panellerden daha âlâ manzara kalitesine sahip olmakla biliniyor lakin renkleri IPS panel kadar canlı göstermiyor. VA paneller, en yavaş ekran teknolojisi. VA paneller, günümüzde PC monitörü bakan kullanıcılar için birincil seçenek olarak TN ve IPS panellerin yanında pazarda eşsiz bir yere sahip. IPS’den daha ucuz, TN’den daha pahalı.

Piksel başına karartma sayesinde daha uygun kontrast

Artıları Eksileri
Görüş açısı TN panele nazaran çok iyi Görüş açısı IPS’den daha kötü
Renk üretimi ve doğruluğu IPS kadar iyi Daha yüksek seviyeye hareket bulanıklığı ve gölgelenme

ips vs va vs tn panel farki151566 8

IPS panel alınır mı?

IPS paneller, üst seviye masaüstü monitörler ve kimi TV’lerde kullanılıyor. IPS monitörler üretimi en kıymetli monitörler lakin mükemmel renk doğruluğu ve görüş açısı sağlıyorlar. IPS, her vakit renklerin değerli olduğu işler yapan profesyoneller tarafından kullanılmak üzere tasarlanmış paneller fakat son yıllarda oyun yahut tüketici odaklı monitörlerde de sıkça kullanıldığını görüyoruz. Piyasada düşük reaksiyon müddetleri ve yüksek yenileme suratlarına ulaşan IPS paneller görsek de üretim maksatları bu olmadığından, TN panellere kıyasla çok daha pahalılar. IPS paneller, kontrastı, karanlık sahneleri neredeyse bir VA panel kadar uygun yönetemiyor yahut TN panelin yüksek yenileme suratlarını ve reaksiyon müddetlerini sunmuyor. Bütçeniz varsa tercih edebilirsiniz.

Görüş açısı çok iyi

Artıları Eksileri
Üstün parlaklık, renk gamı ve renk doğruluğu LCD paneller ortasında en pahalısı
Çoğu kullanıcı için kâfi reaksiyon süreleri Piksellerin kapatılamaması nedeniyle zayıf kontrast
Bazı VA panellerde görülen renk/kontrast kaymasını neredeyden büsbütün ortadan kaldırması Yüksek yenileme suratı ve daha güzel HDR üzere özelliklere erişim pahalı

ips vs va vs tn panel farki151566 9

IPS vs VA vs TN panel farkı

Panel tipi Tepki süresi Yenilemehızı Renk Kontrast Görüş açısı Kimler için uygun?
IPS panel 1ms – 2ms 60Hz – 240Hz RGB+DCI-P3+ Rec.2020 700:1 – 1500:1 178 derece dikey/178 derece yatay Fotoğraf ve görüntü düzenleme, Multiplayer oyun oynama, Renk derecelendime
VA panel 4ms – 5ms 60Hz – 200Hz RGB+DCI-P3 (bazıları)

3000:1 ve üzeri

178 derece dikey ve yatay (yeni modeller) Ev ve ofis işleri, Oyun
TN panel 1ms ve daha düşük 240Hz’e kadar RGB

700:1 – 900:1 (giriş)

1000:1’e kadar

170 yatay/160 dikey Espor rekabetçi oyunları oynama

You may also like...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

linktr linktr tumblr tumblr tumblr creativelive flickr flickr flickr flickr flickr flickr flickr docdroid docdroid docdroid msdn technet blogger hackathon proven turkcell hubpages openstreet bandlab esl docdroid docdroid docdroid